skip to main content

Activiteiten Nederlandse Etnologie

 

Het jaar 2012 stond vooral in het teken van de nieuw opgestarte NWO- en KNAW-projecten in het eLaboratorium Orale Cultuur. Binnen de NWO-Catch projecten Folktales As Classifiable Text (FACT) en Cognition Guided Interoperability between Collections of Musical Heritage (Cogitch) worden tools ontwikkeld om de grote hoeveelheden oraal materiaal in de Nederlandse Liederenbank en de Nederlandse Volksverhalenbank nog beter te ontsluiten. In het KNAW-Computational Humanities project Tunes & Tales wordt fundamenteel onderzoek gedaan naar de mondelinge overlevering van zowel liedmelodieën als volksverhalen. Het project Witchcraft+ werd afgesloten met onder andere een crowdsourcing-tool voor het invoeren van muzieknotatie bij liederen in de Nederlandse Liederenbank.
 
Voorts werden drie aanvragen toegekend: de interne projecten Nederlandsheid (Roodenburg) en Local Language/Local Culture (Cornips & Stengs). In het verlengde van het laatste project werd ook de aanvraag voor een internationale NIAS themagroep gehonoreerd: The Construction of Local Identities through Cultural Practices.
 
In de zomer verscheen Nieuw in Nederland: Feesten en rituelen in verandering. Deze bundel onder redactie van Irene Stengs levert een bijdrage aan het publieke debat over immigranten, cultuur en nationalisme. Het boek stelt het idee ter discussie dat in Nederland migrantenculturen bestaan met elk hun eigen traditionele feesten en rituelen. De onderliggende aanname dat migranten vastomlijnde gemeenschappen met eigen culturen vormen, wordt aan de hand van etnografisch onderzoek weerlegd.

Verder vonden er drie Meertens Ethnology Lectures plaats, waarvan twee in Spui 25. In juni sprak professor Elisabeth Timm over erfgoed en populaire genealogie, in september professor Leonard Norman Primiano over katholicisme en medialisering in de Verenigde Staten en in oktober professor Ciraj Rassool over erfgoed en burgerschap in Zuid-Afrika. In oktober spraken 21 wetenschappers uit Europa en de Verenigde Staten met elkaar over talrijke aspecten van de vroegmoderne zangcultuur tijdens de Dutch Songs On Line conferentie Identities, Intertextuality and Performance in Song Culture 1500-1800.

 

Wetenschappelijke artikelen in tijdschriften

  • Balkenhol, M. (2012). De kotomisi en haar kinderen. Slavernij en erfgoed nieuwe stijl in Nederland. Oso, tijdschrift voor Surinaamse Taalkunde, Letterkunde, en Geschiedenis, 31(2), 55-71.
  • Balkenhol, M. (2012). Introduction. Etnofoor, 24(1), 7-13.
  • Blécourt, W. de (2012). The Problem of Belief Narratives: A Very Short Introduction. ISFNR Newsletter, 6(february), 36-37.
  • Cornips, L., Rooij, V. de & Stengs, I.L. (2012). Carnavalesk taalgebruik en de constructie van lokale identiteiten. Een pleidooi voor taalcultuur als onderzoeksveld. Dutch Journal of Applied Linguistics, 1(1), 15-40.
  • Elpers, S.M. (2012). Tussen twijfel en vastberadenheid. Een bespiegeling over het veelnamenvak volkskunde vanuit Duits/Nederlands perspectief. Volkskunde. Tijdschrift over de cultuur van het dagelijkse leven, 113(2), 176-183.
  • Helsloot, J.I.A. (2012). Culture or Commerce: Framing Heritage in the Context of Municipal Subvention. The Case of the Annual St Nicholas Parade in the Netherlands. Traditiones, 41(1), 137-146.
  • Helsloot, J.I.A. (2012). Zwarte Piet and Cultural Aphasia in the Netherlands. Quotidian. Journal for the Study of Everyday Life, 3, 1-20.
  • Lefeber, M. & Koning, J. (2012). ‘Een fraey staend horlogie speelende differente airtjes’ Hollandse deuntjes in speelklokken en muziekboeken van de betere burgerij. De Achttiende Eeuw, 44(1), 28-53.
  • Lefeber, M., Kranenburg, P. van & Marolt, M. (2012). Identificatie van repertoire van achtiende-eeuwse bellenspeelklokken op basis van automatische vergelijking. Tijdschrift van de Koninklijke Vereniging voor Nederlandse Muziekgeschiedenis, LXI, 147-161.
  • Margry, P.J. (2012). Mary’s Reincarnation and the Banality of Salvation: The Millennialist Cultus of the Lady of All Nations/Peoples. Numen, International Review for the History of Religions, 59, 486-508.
  • Margry, P.J. (2012). Volkskunde in verandering. Reflecties bij een disciplinaire status quo. Volkskunde. Tijdschrift over de cultuur van het dagelijkse leven, 113(1), 13-19.
  • Margry, P.J. (2012). Zingeving zoeken bij idolen. TussenRuimte. Tijdschrift voor interculturele theologie, 5(1), 15-19.
  • Meder, T. (2012). Een plaats van wonderen. De artistieke verbeelding van Lourdes door twee hedendaagse regisseurs: Lourdes (2009) van Jessica Hausner en Une femme nommée Marie (2011) van Robert Hossein. Volkskunde. Tijdschrift over de cultuur van het dagelijkse leven, 113(1), 92-105.
  • Roodenburg, H.W. (2012). De ‘Nederlandsheid’ van Nederland. Een nieuw project aan het Meertens Instituut. Volkskunde. Tijdschrift over de cultuur van het dagelijkse leven, 113(2), 203-212
  • Stengs, I.L. (2012). Bermmonumenten. Nieuwe rouwcultuur in de openbare ruimte. Handelingen. Tijdschrift voor praktische theologie en religiewetenschap, 66-73.
  • Stengs, I.L. (2012). Gedenken op de plek des onheils: bermmonumenten als materiële uitdrukking van veranderende rouwcultuur. Volkskunde. Tijdschrift over de cultuur van het dagelijkse leven, 263-281.
  • Stengs, I.L. (2012). Sacred Singularities: Crafting Royal Images in Present-Day Thailand. The Journal of Modern Craft, 5(1), 51-68.
  • Tigelaar, A.S., Hiemstra, D. & Trieschnigg, D. (2012). Peer to Peer Information Retrieval: An Overview. ACM Transactions on Information Systems, 30(2), 9:1-9:34.
  • Volk, A. & Kranenburg, P. van (2012). Melodic similarity among folk songs: An annotation study on similarity-based categorization in music. Musicae Scientiae, 16(3), 317-339.

Wetenschappelijke hoofdstukken in boeken

  • Biró, D.P., Kranenburg, P. van, Ness, S.R., Tzanetakis, G. & Volk, A. (2012). Stability and Variation in Cadence Formulas in Oral and Semi-Oral Chant Traditions – a Computational Approach. In Proceedings of the 12th International Conference on Music Perception and Cognition and the 8th Triennial Conference of the European Society for the Cognitive Sciences of Music (pp. 98-105). Thessaloniki: School of Music Studies, Aristotle University of Thessaloniki
  • Biró, D.P., Kranenburg, P. van, Ness, S.R., Tzanetakis, G. & Volk, A. (2012). On Computational Transcription and Analysis of Oral and Semi-Oral Chant Traditions. In Proceedings of the Analytical Approaches to World Music Conference, AAWM 2012. Vancouver.
  • Blécourt, W. de (2012). Wasser des Lebens. In Enzyklopädie des Märchens (14, 2) (pp. 509-514). de Gruyter.
  • Dadvar, M., Jong, F.M.G. de, Ordelman, R. & Trieschnigg, D. (2012). Improved cyberbullying detection using gender information. In Proceedings of the Twelfth Dutch-Belgian Information Retrieval Workshop (DIR 2012) (pp. 23-25). University of Ghent.
  • Dadvar, M., Ordelman, R., Jong, F.M.G. de & Trieschnigg, D. (2012). Towards User Modelling in the Combat Against Cyberbullying. In Proceedings of the 17th International Conference on Applications of Natural Language to Information Systems, NLDB 2012 (Lecture Notes in Computer Science, 7337). Springer Verlag.
  • Demeester, T., Nguyen, D., Trieschnigg, D., Develder, C. & Hiemstra, D. (2012). What Snippets Say About Pages in Federated Web Search. In Proceedings of AIRS 2012 (pp. 250-261).
  • Grijp, L.P. (2012). Te schepe waert. Overwegingen bij de reconstructie van een zot polyfoon lied van Clemens non Papa. In S. van Maas e.a. (Ed.), Liber plurium vocum voor Rokus de Groot (pp. 115-128). Amsterdam: Universiteit van Amsterdam.
  • Helsloot, J.I.A. (2012). Sinterklaas, katholieken en de natie. In J. Jacobs (Ed.), Aan plaatsen gehecht. Katholieke herinneringscultuur in Nederland (pp. 157-175)  Nijmegen: Valkhof Pers.
  • Karsdorp, F.B., Kranenburg, P. van, Meder, T. & Bosch, A. van den (2012). Casting a Spell: Identification and Ranking of Actors in Folktales. In F Mambrini, M Passarotti & C Sporleder (Eds.), Proceedings of the Second Workshop on Annotation of Corpora for Research in het Humanities (ACRH-2) (pp. 39-50). Lisbon: Edicoes Cilibri.
  • Karsdorp, F.B., Kranenburg, P. van, Meder, T., Trieschnigg, D. & Bosch, A. van den (2012). In search of an appropriate abstraction level for motif annotations. In M. Finlayson (Ed.), Proceedings of the 2012 Computational Models of Narrative Workshop (pp. 22-26). Istanbul.
  • Kranenburg, P. van, Volk, A. & Wiering, F. (2012). On Identifying Folk Song Melodies Employing Recurring Motifs. In Proceedings of the 12th International Conference on Music Perception and Cognition and the 8th Triennial Conference of the European Society for the Cognitive Sciences of Music (pp. 1057-1062). Thessaloniki: School of Music Studies, Aristotle University of Thessaloniki
  • Margry, P.J. (2012). Dutch Devotionalisation. Reforming Piety: Grassroots Initiative or Clerical Strategy? In A. Jarlert (Ed.), The Dynamics of Religious Reform in Northern Europe, c. 1780-1920, Vol. 5: Reform of Piety (pp. 125-156). Leuven: University Press of Leuven.
  • Margry, P.J. (2012). Een gedroomd heiligdom voor de Vrouwe van Alle Volkeren. Opmerkelijke Mariaverschijningen in Amsterdam. In J. Jacobs (Ed.), Aan plaatsen gehecht. Katholieke herinneringscultuur in Nederland (pp. 140-155). Nijmegen: Valkhof Pers.
  • Margry, P.J. (2012). European Religious Fragmentation and the Rise of Civil Religion. In U. Kockel, M. Nic Craith & J. Frykman (Eds.), Companion to the Anthropology of Europe (Blackwell Companions to Anthropology) (pp. 275-294). Oxford: Wiley-Blackwell.
  • Margry, P.J. (2012). Gedachtenis ter Heilige Stede. De Stille Omgang in Amsterdam, In J. Jacobs (Ed.), Aan plaatsen gehecht. Katholieke herinneringscultuur in Nederland (pp. 90-105). Nijmegen: Valkhof Pers.
  • Meder, T. & Krawczyk-Wasilewska, V. (2012). Preface. In Shaping Virtual Lives: Online Identities, Representations and Conducts (pp. 7-8). Łódź: Lodz University Press.
  • Meder, T. (2012). Winter, Für den langen W. (AaTh/ATU 1541). In Enzyklopädie des Märchens (pp. 825-828). Berlin: De Gruyter.
  • Meder, T. (2012). ”You have to Make up your own Story Here”. Identities in Cyberspace from Twitter to Second Life. In Shaping Virtual Lives: Online Identities, Representations and Conducts (pp. 9-34). Łódź: Lodz University Press.
  • Muiser, I. E.C., Theune, M. & Meder, T. (2012). Cleaning up and Standardizing a Folktale Corpus for Humanities Research. In Proceedings of the Second Workshop on Annotation of Corpora for Research in het Humanities (ACRH-2) (pp. 63-74). Lisbon: Edicoes Colibri.
  • Nguyen, D., Trieschnigg, D., Meder, T. & Theune, M. (2012). Automatic Classification of Folk Narrative Genres. In Proceedings of the Workshop on Language Technology for Historical Text(s) at KONVENS 2012 (pp. 378-382).
  • Nguyen, D., Demeester, T., Trieschnigg, D. & Hiemstra, D. (2012). Federated Search in the Wild. In Proceedings of CIKM 2012.
  • Roodenburg, H.W. (2012). La tierra de Huizinga: notas sobre la historia cultural en los Países Bajos. In Ph. Poirrier (Ed.), La Historia Cultural: Un Giro Historiográfico Mundial? (pp. 233-244) València: Universitat de València.
  • Roodenburg, H.W. (2012). The visceral pleasures of looking: on iconology, anthropology and the neurosciences. In B. Baert, A.-S. Lehmann & J. van der Akkerveken (Eds.), New Perspectives in Iconology: Visual Studies and Anthropology (pp. 156-170). Leuven: Leuven University Press.
  • Stengs, I.L. (2012). Giving Public Space a Face: The Agency of Monuments and Portraits, Thailand and the Netherlands compared. In Devising Order. Socio-religious Models, Rituals, and the Performativity of Practice. B.Boute & T. Småberg (Ed.) (Religious History and Culture Series, 60) (pp. 61-80). Leiden: Brill.
  • Stengs, I.L. (2012). Inleiding. Nieuwe Nederlandsheid in feest en ritueel. In I.L. Stengs (Ed.), Nieuw in Nederland. Feesten en rituelen in verandering (pp. 9-25). Amsterdam: Amsterdam University Press.
  • Stengs, I.L. (2012). Portraits that Matter: King Chulalongkorn Objects and the Sacred World of Thai-ness. In D. Houtman & B. Meyer (Eds.), Things. Religion and the Question of Materiality (pp. 137-150). New York: Fordham University Press.
  • Stengs, I.L. (2012). Thais nieuwjaar in Waalwijk. Viering van de Thaise eigenheid in een Nederlands-Europese context. In I.L. Stengs (Ed.), Nieuw in Nederland. Feesten en rituelen in verandering (pp. 133-142). Amsterdam: Amsterdam University Press.
  • Tjin-Kam-Jet, K., Trieschnigg, D. & Hiemstra, D. (2012). An analysis of free-text queries for a multi-field web form. In EDS Proceedings of the 4th Information Interaction in Context Symposium (IIIX 2012) (pp. 82-89). New York: ACM.
  • Trieschnigg, D., Hiemstra, D., Theune, M., Jong, F. de & Meder, T. (2012). An Exploration of Language Identification Techniques in the Dutch Folktale Database. In EDS Proceedings of the Workshop on Adaptation of Language Resources and Tools for Processing Cultural Heritage (LREC 2012) (pp. 47-51). Istanbul.
  • Volk, A., Haas, W.B. de & Kranenburg, P. van (2012). Towards Modelling Variation in Music as Foundation for Similarity. In Proceedings of the 12th International Conference on Music Perception and Cognition and the 8th Triennial Conference of the European Society for the Cognitive Sciences of Music (pp. 1085-1094). Thessaloniki: School of Music Studies, Aristotle University of Thessaloniki

Boeken en boekredactie

  • Blécourt, W. de (2012). Tales of Magic, Tales in Print. On the Genealogy of Fairy Tales and the Brothers Grimm. Manchester: Manchester University Press.
  • Koman, R.A., Oostveen, S. van & Strouken, I. (2012). De geest van Overijssel : een spannende verhalentocht. Bedum, Utrecht: Profiel, Nederlands Centrum voor Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed.
  • Meder, T. (2012). Avonturen en structuren. Op zoek naar de bouwstenen van volksverhalen (Meertens nieuwjaarsuitgaven, 11). Amsterdam: Meertens Instituut.
  • Meder, T., Krawczyk-Wasilewska, V. & Ross, A. (Eds.). (2012). Shaping Virtual Lives: Online Identities, Representations and Conducts. Łódź: Lodz University Press.
  • Stengs, I.L. (Ed.). (2012). Nieuw in Nederland. Feesten en rituelen in verandering. Amsterdam: Amsterdam University Press.

Congressen en workshops

In 2012 zijn de volgende bijeenkomsten (mede-)georganiseerd door de onderzoeksgroep:

  • Monthly Seminar Religion, Media and the Body/Heritage Dynamics.
  • Council for European Studies, Annual Conference, Local Organizing Committee.
  • Symposium Thinking feelings, Affective Attachments, Emotional Sociologies, Aesthetic Formations. Amsterdam, Meertens Instituut, juni 2012
  • Symposium Cultural Politics and the Perils of Belonging. South Africa and the Netherlands in Comparative Perspective, Amsterdam, Meertens Instituut, juni 2012
  • Symposium en Presentatie Nieuw in Nederland: Feesten en rituelen in verandering. Amsterdam, Universiteit van Amsterdam, juni 2012
  • Mobility and the Politics of Place. IMISCOE Conference. Amsterdam, augustus 2012
  • Religion on the Move: How Motion and Migration influence Religion. International Conference of the SIEF Working group Ethnology of Religion. Szeged, Hungary, september 2012
  • Panel ‘Themen und Diskurse’. Conferentie: ‘Das Soll in die Ausstellung?! Musealisierung der Gegenwart. Von Grenzen und Chancen des Sammelns in Kulturhistorischen Museen. Bonn, oktober 2012
  • Processes of Heritagization along the Camino de Santiago. Final workshop on the Fisterra-Muxia project. Santiago de Compostela, oktober 2012
  • ACCESS-Lecture Arlie Hochschild. Amsterdam, Vrije Universiteit, oktober 2012
  • Symposium Van Kikvors tot Droomprins. De wording van het sprookje. Amsterdam, Meertens Instituut, oktober 2012
  • The Dynamics of Religious Reform in Church State, and Society in Northern Europe: Material Reform. Workshop on the Material Reform during the long Nineteenth Century. Leuven, december 2012
  • Session Populism II. International Conference Culturalization of Citizenship. Amsterdam, december 2012

Ethnology Lectures

  • Lezing door Leonard Norman Primiano: Visual Catholicism in Contemporary America
  • Lezing door Ciraj Rassool: Heritage, Commemorative Days and the Politics of Citizenship in South Africa
  • Lezing door Elisabeth Timm, Reference and Reverence: Two Modes of Popular Genealogy in Europe since the 19th Century

Onderwijs

BA/MA cursus

  • Grijp, L.P.. BA-cursus Music Information Retrieval – Editietechniek Speelmansmuziek. Utrecht: Universteit Utrecht
  • Grijp, L.P. & Wennekes, E.. BA-cursus Muziekwetenschap Nederlandse Muziek- en Liedcultuur. Utrecht: Universteit Utrecht
  • Grijp, L.P. & Janssen, B.. Editietechniek van speelmansmuziek. Utrecht: Muziekwetenschap, Universteit Utrecht
  • Lefeber, M. & Houben, A.. Cursus Contrafactuur. Utrecht: Universiteit Utrecht, Muziekwetenschap
  • Margry, P.J.. Contemporary Popular Religion in Turkey and the Netherlands. Istanbul: Süleyman Şah University, Istanbul and Netherlands Institute in Turkey
  • Meder, T. & Grijp, L.P.. Spoedcursus Oral Culture. Amsterdam: Meertens Instituut
  • Roodenburg, H.W.. The Senses and the Emotions: Historical and Anthropological Approaches. Amsterdam: Vrije Universiteit
  • Stengs, I.L.. Themamodule culturele antropologie “Ritueel en populaire cultuur”. Amsterdam: Culturele antropologie en ontwikkelingssociologie,  Universiteit van Amsterdam

Gastlezing in BA/MA of PhD cursus

  • Balkenhol, M.. Anton de Kom, affect, and the commemoration of slavery in the Netherlands. Amsterdam: Vrije Universiteit
  • Elpers, S.M.. Hoorcolleges ‘De “Nederlandsheid” van Nederland’. Hoorcollege-reeks ‘Immaterieel erfgoed en volkscultuur’, derdejaars studenten (BA). Amsterdam: Reinwardt Academie
  • Kranenburg, P. van. Hoorcolleges Computational Folk Song Research. Amsterdam: Universiteit van Amsterdam
  • Kranenburg, P. van. Music Information Retrieval. College Music Information Retrieval. Utrecht: Universiteit Utrecht
    Kranenburg, P. van. Music Information Retrieval & Automatic Authorship Ascription. College “Digital Humanities”. Amsterdam: Universiteit van Amsterdam
  • Meder, T.. Computational Humanities and Oral Literature. Gastcollege voor studenten van de UvA, in een reeks georganiseerd door Rens Bod en Henkjan Honing. Amsterdam: Universiteit van Amsterdam
  • Meder, T.. Erfgoed met een kleine e: volksverhalen in Nederland. Gastcollege voor studenten Algemene Cultuurwetenschap, Geschiedenis en Media Studies van de Erasmus Universiteit Rotterdam, o.l.v. dr. Stijn Reijnders. Amsterdam: Meertens Instituut
  • Roodenburg, H.W.. Gastcolege Introduction to Cultural History: Historical Anthropology and Microhistory.
  • Roodenburg, H.W.. Hoorcollege voor Ph.D cursus History of Emotions. Amsterdam: Vrije Universiteit
  • Stengs, I.L.. New Public Ritual in Dutch Society; Manifestations of the Sacred? Utrecht: Univversiteit Utrecht, Department of Religious Studies and Theology
     

Redacties

Onderzoekers van Nederlandse Etnologie waren betrokken als (gast)-redacteur bij de volgende tijdschriften:
 

  • Apparence(s)
  • Cultural and Social History
  • De Achttiende Eeuw
  • Etnofoor
  • Fabula. Journal of Folktale Studies
  • Fieldwork in Religion
  • Gesture
  • Historical Studies in Witchcraft and Magic
  • Intersections. Yearbook for Early Modern Studies
  • Nederlands Kunsthistorisch Jaarboek
  • Newsletter SIEF
  • Standplaats Wereld
  • Studies in Netherlandish Art and Culture
  • The Senses and Society
  • Vertel Eens…
  • Volkskunde. Tijdschrift over de cultuur van het dagelijkse leven
  • Quotidian. Journal for the Study of Everyday Life
  • Yearbook for Liturgical and Ritual Studies