skip to main content

The Meertens Institute, established in 1926, has been a research institute of the Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences (KNAW) since 1952. We study the diversity in language and culture in the Netherlands.

Featured (in Dutch)

31-01-2023
Interview Inger Leemans: “Ik zie allerlei prachtige dwarsverbanden tussen het onderzoek van onze instituten.”

Inger Leemans is in oktober vorig jaar aangesteld als interim-directeur van het Meertens Instituut. We zijn nu halverwege haar termijn. Met welke doelen is ze begonnen aan haar directeurschap? En hoe heeft ze het Meertens Instituut leren kennen? 

(meer…)
21-12-2022
Het Meertens Nieuwjaarsboek: Trilbil en Duivelsdrek

Vanaf 7 december in de winkels: het traditionele nieuwjaarsboekje van het Meertens Instituut. Dit jaar een sprookjesboek uit Groningen, dat is opgetekend in 1804 met verhalen verteld door Trijntje Soldaats. Nu opnieuw uitgegeven in de originele optekening, met aanvullende informatie, hier toegelicht door Theo Meder.

(meer…)
30-11-2022
Hoe internationaal is de voornamenkeuze in Nederland?

Steeds meer populaire voornamen zijn namen die het internationaal ook goed doen. Welke landen hebben hierin het voortouw genomen en wat maakt dat een naam internationale bekendheid verwerft?

(meer…)
31-10-2022
De dialectoloog, bestaat die nog?

Dit artikel verscheen ook als blog in de reeks Faces of Science bij NEMO Kennislink.

Steeds minder mensen spreken van huis uit een dialect. Vroeger reisden dialectologen het hele land door om in kaart te brengen hoe mensen van dorp tot dorp praatten. Hoe doet een taalwetenschapper dat tegenwoordig?

(meer…)
30-09-2022
De ‘animal turn’ in de taalkunde

Eind augustus 2022 nam Antal van den Bosch afscheid als directeur van het Meertens Instituut. Onder zijn leiding zijn mooie projecten tot stand gekomen. Collega’s van het Meertens Instituut blikken terug op dit onderzoek in een korte reeks artikelen bij online tijdschrift Neerlandistiek.

(meer…)
30-06-2022
‘Het leven is één grote pelgrimstocht’

Ruim zeshonderdvijftig bedevaartsplaatsen zijn te vinden in de Bedevaartsbank, die in 2006 online kwam. In mei 2022 hebben het Meertens Instituut en het Katholiek Documentatie Centrum in Nijmegen de handen ineengeslagen om de database gezamenlijk te onderhouden. We blikken terug op de totstandkoming van deze populaire database met geestelijk vader Peter Jan Margry.

(meer…)

News (in Dutch)

01-02-2023
Nieuwsbrief januari

In de nieuwsbrief van januari leest u een interview met interim-directeur Inger Leemans. Zij is nu halverwege haar termijn en blikt terug op hoe ze het Meertens leerde kennen, met welke doelen ze is begonnen aan haar directeurschap, en wat ze nog wil bereiken. Verder leest u over veranderende nieuwjaarstradities zoals het vuurwerk en de eventuele afschaffing ervan, is Theo Meder verschenen in de media om vragen te beantwoorden over zijn boek Trilbil en Duivelsdrek en wordt het woord ‘kaolo’ onder de loep genomen.

25-01-2023
Oproep NIAS-fellowship

Het NIAS (Netherlands Institute for Advanced Study) accepteert aanmeldingen voor de Meertens-NIAS-fellowship 2023/2024. Ervaren internationale onderzoekers kunnen solliciteren voor een beurs van 10 maanden in het vakgebied van taal en cultuur in Nederland en de Nederlande taal en cultuur over de hele wereld. Enthousiaste onderzoekers kunnen nieuwe ideeën onderzoeken, meedoen aan uitdagende projecten, en geïnspireerd worden door het internationale, interdisciplinaire karakter van de KNAW.

(meer…)
22-12-2022
Nieuwsbrief december

In de nieuwsbrief van december schrijft verhalenonderzoeker Theo Meder over het Meertens Nieuwjaarsboek dat hij schreef samen met David de Vries en Eline van Ekert. Het is een wetenschappelijk verantwoorde, letterlijke editie van een sprookjes-manuscript uit 1804, met de titel ‘Trilbil en Duivelsdrek. 17 oude Groninger sprookjes van Trijntje Soldaats en haar toehoorders’. Verder leest u onder meer over een uitbreiding van de Nederlandse Voornamenbank en gedigitaliseerde brieven van Constantijn Huygens.

Media

01-02-2023
Januari 2023: Recensie Trilbil en Duivelsdrek

Het Meertens nieuwjaarsboek Trilbil en Duivelsdrek: 17 oude Groninger sprookjes van Trijntje Soldaats en haar toehoorders leidt tot veel gespreksstof. Zo zijn de verhalen te lezen in hun oorspronkelijke optekening, compleet voorzien van doorgekraste woorden en spelfouten. Een zeer unieke, en getrouwe uitgave van wellicht de oudste opgetekende verzameling sprookjes van Nederland. Toch kunnen er enkele kritische kanttekeningen geplaatst worden bij deze uitgave.

(meer…)
01-02-2023
Januari 2023: Communiceren met de koe in Warmond

In Warmond heeft boer Gerard zijn biologische koeienstal opengesteld voor Leonie Cornips om daar veldwerk te verrichten. De kalfjes blijven 3 maanden bij de moeder na de geboorte en boer Gerard vind het belangrijk om de koeien zo tevreden mogelijk te houden. Hij stelt het welzijn van de koe voorop, en leert hierbij veel van Leonie. Zij is taalkundige bij het Meertens Instituut en doet onderzoek naar koeientaal.

(meer…)
27-01-2023
Januari 2023: 200 jaar oude sprookjes te lezen

In Villa VdB van NPO Radio 1 praat Theo Meder over de net uitgegeven verhalenbundel Trilbil en Duivelsdrek. Daarin staan 200 jaar oude sprookjes (waarschijnlijk de eerste Nederlandse sprookjes) opgetekend.

(meer…)
Research
Our research projects
Datasets
Our datasets
Publications
Our publication

Events (in Dutch)

25-01-2023
27 februari 2023: Lezing over koeien en katten

Op maandag 27 februari vindt er in Spui25 in Amsterdam een specialistenlezing plaats van de alumnikring taalwetenschap. Het onderwerp is dierentaal in de taalkunde. Onderzoekers Leonie Cornips en Marjo van Koppen zullen de ‘animal-turn’ in de taalkunde bespreken aan de hand van hun eigen onderzoek. Ze heroverwegen de interactie met en tussen niet-menselijke dieren en kijken met de ogen van een taalkundige naar de communicerende koeien en katten.

(meer…)
24-01-2023
19 februari 2023: Hoorcollege over feest

Het Fries Museum, Keramiekmuseum Princessehof, Dbieb en Tresoar starten met de Museum Jeugduniversiteit. Vier interessante hoorcolleges voor kinderen van 8 tot 12 jaar, met dit keer als thema: Feest! Op 19 februari geeft Irene Stengs een college over verjaardagen in Nederland. Hoe worden verjaardagen gevierd, en werden verjaardagen altijd al zo gevierd? Irene Stengs geeft antwoord op die vragen en zal misschien verklappen hoe je van je eigen verjaardag een nationale feestdag kan maken.

(meer…)
18-01-2023
18 januari 2023: foto-expositie Poezen

Op woensdag 18 januari van 17:00 tot 19:00 uur wordt de foto-expositie Poezen van Susanne van der Kleij feestelijk geopend in Foto Atelier BW5 door taalwetenschapper Marjo van Koppen, onderzoeker naar onder meer communicatie tussen katten en mensen.

(meer…)