Smits, dr. F.N. (Fenna)

Fenna Smits (1991) is postdoctoraal onderzoeker aan het Meertens Instituut en de Universiteit van Amsterdam (programma groep: Health Care and the Body). Zij is gespecialiseerd in milieu-antropologie en onderzoekt hoe er in professionele en alledaagse kennispraktijken omgaan wordt met omgevingsvervuiling.

Smits studeerde antropologie aan de Universiteit van Amsterdam. In 2023 promoveerde zij aan dezelfde universiteit op onderzoek naar de decentralisatie van volksgezondheid en milieubescherming, waarin zij etnografisch onderzocht hoe infrastructurele processen nieuwe afhankelijkheden en relaties creëren tussen mensen, technologieën en ecologische systemen. Na haar promotie werkte zij als postdoctoraal onderzoeker binnen het door NWO gefinancierde project Clean: an inquiry into co-existing values-in-tension (Universiteit van Amsterdam), onder leiding van prof. dr. Annemarie Mol. In dit project onderzocht zij hoe het ideaal ‘schoon water’ in de praktijk wordt nagestreefd in huishoudens, waterbeheer, en wetenschappelijke praktijken en hoe er binnen die praktijken wordt omgegaan met de ecologische problemen rondom watervervuiling.

Aan het Meertens Instituut is zij betrokken bij het door de ERC gefinancierde onderzoeksproject VITALGREENHOUSE (hoofdonderzoeker: dr. Rebeca Ibáñez Martín), waarin het telen van gewassen in de glastuinbouw wordt onderzocht als onderdeel van een vitaal ecologisch landschap waarin relaties tussen meerdere plant- en diersoorten centraal staan. Binnen dit project onderzoekt Smits wat duurzaam telen, gezond eten en zorg voor ecosystemen inhouden in een omgeving waarin bestrijdingsmiddelen verweven zijn met de dagelijkse leefomgeving.

Haar veldwerk richt zich op de kennispraktijken waarmee vormen van blootstelling worden ervaren (door eten, ademen en andere alledaagse handelingen), gemeten (in wetenschappelijk onderzoek), en geadresseerd (in de volksgezondheid en milieubeleid), en op de spanningen die ontstaan wanneer verschillende versies van wat gezond eten, lichamen en ecosystemen inhouden met elkaar botsen. Hoe wordt er met zulke waarderingsconflicten over ‘gezond eten’ of een ‘gezond ecosysteem’ in de dagelijkse praktijk omgegaan? En wiens vitaliteit wordt daarmee gediend, of juist verwaarloosd, in beleid dat blootstelling adresseert?

Op deze manier hoopt Smits bij te dragen aan discussies over hoe verschillende manieren om duurzaamheid te waarderen worden meegenomen in institutionele reacties op de gezondheids- en milieuproblemen die samenhangen met het gebruik van toxische stoffen in de glastuinbouw.

Naast academische publicaties verkent zij deze thematiek ook via audiovisuele methoden en ontwikkelt zij momenteel een auto-etnografisch filmproject waarin zorg voor menselijke gezondheid wordt geplaatst naast biomonitoringpraktijken voor andere soorten, om toxiciteit en vitaliteit over soorten heen te onderzoeken.